Gmina Sarnaki w czołówce krajowej depopulacji. Powiat łosicki traci mieszkańców

Opublikowane w lutym 2026 roku zestawienie autorstwa prof. Pawła Swianiewicza i Julity Łukomskiej wskazuje, że proces wyludniania w powiecie łosickim ma charakter strukturalny. Najtrudniejsza sytuacja panuje w gminie wiejskiej Sarnaki, która w latach 2009–2024 odnotowała spadek liczby mieszkańców o 20,250 proc. Wynik ten uplasował gminę na 32. miejscu w ogólnopolskim rankingu najbardziej wyludniających się jednostek wiejskich. Głęboką depopulację widać także w gminie Platerów (spadek o 14,778 proc., 85. miejsce w kraju) oraz w gminie Stara Kornica (ubytek o 10,284 proc., 124. miejsce).

Czytaj też: Sarnaki pozostaną wsią. Obawy o portfel wygrały z miejskimi ambicjami

Sytuacja samej stolicy powiatu również budzi niepokój analityków. Miasto i gmina Łosice w badanym piętnastoleciu straciły 7,15 proc. swojej populacji, co dało 101. pozycję w rankingu depopulacji. Jednocześnie miasto znalazło się na liście opracowanej przez prof. Przemysława Śleszyńskiego z PAN, obejmującej ośrodki średniej wielkości tracące funkcje społeczno-gospodarcze. Łosice zostały sklasyfikowane w 4. grupie tej typologii jako miasto powiększające dystans rozwojowy względem reszty kraju, spełniając trzy z siedmiu negatywnych kryteriów.

U podstaw tych zmian leży kryzys biologiczny. Według danych statystycznych na koniec 2024 roku powiat łosicki liczył 28 474 mieszkańców, co oznacza spadek o 14,8 proc. w porównaniu do roku 2002. W samym 2024 roku przyrost naturalny był ujemny i wyniósł –144 osoby (–5,06 na 1000 mieszkańców), a współczynnik dynamiki demograficznej osiągnął poziom zaledwie 0,61 (oznacza to, że na każde 10 zgonów przypadało tylko około 6 urodzeń). Tak niekorzystne trendy sprawiły, że gminy Huszlew (ubytek o 9,186 proc.) oraz Olszanka zostały oficjalnie wpisane na listę obszarów zagrożonych trwałą marginalizacją w programowaniu funduszy unijnych na lata 2021–2027.

Eksperci wskazują, że bez systemowego wsparcia procesy te będą się pogłębiać. Zgodnie z prognozami demograficznymi liczba mieszkańców powiatu łosickiego w 2050 roku spadnie do poziomu 24 212 osób. Oznacza to, że lokalne samorządy będą musiały zarządzać procesem „inteligentnego kurczenia się”, dostosowując sieć szkół, usług publicznych i ochrony zdrowia do potrzeb coraz mniejszej i gwałtownie starzejącej się społeczności.

• Terespol. Dostali fundusze na inicjatywy kulturalne
• Bocianica Zbysia nie wróci do Polski. Zatrzymała się na gnieździe w Ukrainie
• Kontrole cen paliw w całej Polsce. Już 107 stacji przyłapanych na zawyżaniu cen