Przejdź do głównych treściPrzejdź do wyszukiwarkiPrzejdź do głównego menu
wtorek, 3 lutego 2026 08:14
Reklama
Reklama
Reklama

Biała Podlaska: Przekazał potomnym historię Podlasia

Jerzy Sroka był felietonistą tygodnika "Słowo Podlasia", do dziś słynne są jego artykuły z cyklu "Żeb to pomorek", a także szopki noworoczne. Znany był również z publikacji dotyczących II wojny światowej i historii regionu. Na jego cześć został nazwany dom handlowy Sawko. Był to pseudonim jakim posługiwał się dziennikarz. W tym roku mija dwadzieścia dwa lata od jego śmierci.
Biała Podlaska: Przekazał potomnym historię Podlasia

Jerzy Sroka, publikował w Słowie Podlasia od 1979 r. Pseudonim "Sawko" wziął się z podróży rowerem po okolicznych wsiach. Podczas nich dziennikarz odwiedzał dawnych partyzantów, a także rozmawiał z rdzennymi mieszkańcami, którzy posługiwali się gwarą podlaską. Ta go na tyle zafascynowała, że skrzętnie notował nowo zasłyszane słowa. W końcu stwierdził, iż ma ich zgromadzonych tyle, że może tym językiem zacząć pisać artykuły. Tak powstała słynna satyryczna seria "Żeb to pomorek!". Publicysta był też autorem szopek noworocznych, do których starannie się przygotowywał, rozpoczynając pisanie już w październiku. - Nieraz zrywał się w nocy i biegł do gabinetu, a kiedy pytałam go co się stało, odpowiadał, iż ma świetną myśl, którą musi zanotować. Szopki były doskonałe, nie tylko poruszały tematy współczesne, ale była też do nich tak dobrana melodia, że świetnie je się śpiewało. Publikował je przez pięć lat, jedną z nich można przeczytać na wystawie w muzeum – mówi Jagoda Sroka żona dziennikarza. W jego kręgu zainteresowań J. Sroki był jednak przede wszystkim okres II wojny światowej i okupacji. Tym tematom poświęcił niemal 400 artykułów prasowych. Drukiem wydał też wiele książek. Wśród nich m.in. "Biała na Podlasiu", "Leśniacy", "Obrońcy twierdzy brzeskiej", "Historia Zakładu Kształcenia Nauczycieli w Leśnej Podlaskiej", "Bialska Spółdzielnia Mieszkaniowa "Zgoda" 1958-1993" i "9 Podlaska Dywizja Piechoty Armii Krajowej". By pisać, marzył od najmłodszych lat, choć swego pragnienia nie zdradził rodzicom, nawet ukochanemu ojcu, który często podsuwał mu patriotyczną literaturę. W planach miał nawet stworzenie trylogii Podlasia, i choć z powodu śmierci, projektu tego nie skończył jego żona postarała się o wydanie I tomu. - Był człowiekiem nie tylko pracowitym, ale też bardzo skrupulatnym, zbierał liczne notatki, w swoim biurku zgromadził tyle materiałów, że na ich podstawie można by napisać jeszcze kilka książek. Gdy zaczął publikować stał się znaną osobą, nawet w środowisku warszawskim. Kiedy zmarł w jednej w stołecznych gazet ukazało się wspomnienie, w którym napisano, iż odszedł jeden z najlepszych dziennikarzy Podlasia - zaznacza wdowa.

J. Sroka publikował też liczne artykuły w Tygodniku Kulturalnym, było to pismo, gdzie przeważnie pisali ludzie, którzy nie byli związani z komuną i nie należeli do partii. Wówczas naczelnym był tam Jerzy Ślaski, syn akowca, który sam również należał do AK. Później napisał wstęp do książki "Brześć nad Bugiem", autorstwa Jerzego Sroki, którą skończyła i wydała Jagoda. - Zawsze myślał o potomnych, chciał by młodzi wiedzieli skąd się wzięła Biała Podlaska. Nie było pytania dotyczącego regionu, na które nie umiałby odpowiedzieć. Stale czytał, pisał, zbierał. Wszystkie pierwsze numery "Słowa Podlasia" oprawiał – opowiada żona dziennikarza. Lata dzieciństwa Jerzy spędził w Brześciu, jego ojciec Władysław był podoficerem i komendantem Związku Strzeleckiego. Bardzo kochał swoje dzieci, ale też był dla nich niezwykle pobłażliwy, w przeciwieństwie do matki, która trzymała dom żelazną ręką. – Jurek chętnie wspominał, jak ojciec zabierał jego i siostrę Marię do kina. Na początku zapewniał żonę, iż dzieci tylko ich odprowadzą, a kiedy byli już na miejscu mówił pociechom by biegły na górę, a on w tym czasie prosił żonę by zaczekała w holu. Gdy kupił bilety brał ją pod rękę i szli na piętro. Ona widząc dzieci, denerwowała się pytając: Co oni tu jeszcze robią? Wtedy słyszała od męża, iż szkoda by wracały, skoro już są na miejscu, zwłaszcza, iż za chwilę zaczyna się film wart obejrzenia. Takim podstępem gwarantował dzieciom rozrywkę, a małżonka postawiona w takiej sytuacji, nie potrafiła zrobić rodzinnie przykrości, więc zgadzała się na to by wszyscy razem zobaczyli seans – opowiada Jagoda Sroka. Kiedy zaczęła zbliżać się wojna, ojciec Jerzego poprosił o przeniesienie do Białej Podlaskiej, do macierzystej jednostki 34 pułku piechoty.  Odznaczony krzyżem Virtuti Militari przez Józefa Piłsudskiego, za walkę w wojnie z bolszewikami, w czasie II wojny światowej zaczął uczestniczyć w akcjach podejmowanych przez Związek Walki Zbrojnej. Niestety, w 1941 r. został zatrzymany i wywieziony do Oświęcimia, gdzie zginął. Jurek także postanowił walczyć i wraz z kolegami wstąpił do Szarych Szeregów. Razem z Jankiem Furmanem, Wacławem Kononowem, Ryszardem Sworowskim i Wacławem Wawrzyniakiem działał w drużynie, która nazywana była Rysiami. To oni m.in. postawili, pomordowanym przez Niemców Polakom pamiątkowy grób w Janówce. Później wstąpił w szeregi Armii Krajowej, w której walczył o wolność kraju.

 

 

 


Podziel się
Oceń

Napisz komentarz

Komentarze

Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
KOMENTARZE
Autor komentarza: Janko MuzykantTreść komentarza: Zacznijmy od tego, że w służbach ręka rękę myje. Zawartość % to nie są dane wrażliwe (ogłaszane wszem i wobec jak ktoś zostanie zatrzymany) Piją za swoje, lecz pobory mają za moje. Chciałbym wiedzieć czy po piwie czy po szklanie?. Jeżeli to służba celno-drogowa to gdzie pili. Pod jałowcem czy na stołówce. Jeżeli pod jałowcem to jak dojechali na oddział. Jeżeli ktoś jest na świeczniku to ma od niego bić blask nie swąd knota. Nie dość że Janusz to jeszcze fujara.Data dodania komentarza: 2.02.2026, 17:04Źródło komentarza: Funkcjonariusze z Terespola zwolnieni po kontroli trzeźwościAutor komentarza: RolnikTreść komentarza: Na chorych ludzi to powinno się zbierać pieniążki . Na leczenie . Ale dla jakiegoś przedsiębiorcy na odbudowę biznesu ? Pewnie z ubezpieczenia weźmie więcej niż to było warte . Każdy teraz o zdrowych zmysłach ubezpiecza swój biznes . KAŻDY O ZDROWYCH ZMYSŁACH UBEZPIECZA!!!! A nam Rolnikom zawsze robią pod górkę i dotacje coraz mniejsze . To może i my rolnicy będziemy robić sobie zbiórkę bo mamy dotacje coraz mniejsze i Unia Europejska nas oszukuje . Nam rolnikom nich nie daje a przedsiębiorcy sobie zbiórki robią na biznesy .Data dodania komentarza: 2.02.2026, 16:16Źródło komentarza: Pożar zniszczył stolarnię w Łobaczewie Małym. Trwa zbiórka [ZDJĘCIA]Autor komentarza: Alkomat dawać do końca życia .Treść komentarza: Wielu ludzi zna dane i wie kim byli pijacy . Ale świat i opinia publiczna powinna poznać imiona, nazwiska , adresy , zdjęcia itp tych ludzi aby ich omijać z daleka . Skoro pili alkohol w pracy to mogą też po pijanemu autem jeżdzić ( mogą ale nie muszą ) .... ale lepiej omijać takich z daleka . Ciekawe gdzie teraz pracę znajdą ? Nie bardzo chcą zatrudniać takich co w pracy chleją . Może gdzieś przy łopacie znajdą robotę lub w ochronie bo nigdzie indziej nikt ich nie zatrudni . Większość osób z okolicy wie o kogo chodzi i nie zatrusnią takich . Ja bym ich zatrudnił ale co dziennie bym ich sprawdzał alkotestem czy do pracy przychodzą trzeźwi ?Data dodania komentarza: 2.02.2026, 16:10Źródło komentarza: Funkcjonariusze z Terespola zwolnieni po kontroli trzeźwościAutor komentarza: FeliksTreść komentarza: To już takie stare aż żałosne.Data dodania komentarza: 2.02.2026, 14:48Źródło komentarza: Podejrzany o zabójstwo ratownika medycznego jest poczytalnyAutor komentarza: Janko FujaraTreść komentarza: A może zacznijmy od tego, do czego ich dane są tobie potrzebne? Własnego życia nie masz?Data dodania komentarza: 2.02.2026, 14:14Źródło komentarza: Funkcjonariusze z Terespola zwolnieni po kontroli trzeźwości
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama