Przebodźcowanie u dziecka – co oznacza i jak się objawia?

Spis treści:

1. Co oznacza przebodźcowanie?
2. Co powoduje przebodźcowanie?
3. Jak rozpoznać, że dziecko jest przebodźcowane?
4. Ból głowy u dziecka – skąd się bierze?
5. Nerwowy maluch
6. Słaby apetyt u przedszkolaka
7. Kłopoty ze snem u dziecka
8. Jak nie dopuścić do przebodźcowania dziecka?

Co oznacza przebodźcowanie?

Przebodźcowanie dziecka jest obecnie zjawiskiem powszechnym, ponieważ współczesny świat oferuje młodemu człowiekowi bardzo wiele wrażeń, które wynikają m.in. z rozwoju technologii i dostępności licznych programów telewizyjnych, smartfonów, komputerów czy tabletów. Maluch jest od najmłodszych lat atakowany ogromną ofertą zabawek i innych atrakcyjnych produktów.

Dzieci, szczególnie mieszkające w mieście, są bez przerwy narażone na hałas i przebywanie wśród ludzi, z czym nie zawsze potrafi sobie poradzić niewykształcony jeszcze w pełni układ nerwowy. Nadmiar bodźców może przekładać się na problemy rozwojowe, a także powodować rozmaite dolegliwości, np. ból głowy u dziecka.

Co powoduje przebodźcowanie?

Przebodźcowanie mogą wywoływać rozmaite czynniki, a nawet sytuacje, które teoretycznie mogą wydawać się przyjemnymi – np. przyjęcie urodzinowe dziecka. Wielu gości, głośna muzyka, hałas i nadmiar prezentów sprawiają jednak czasem, że maluch, zamiast się cieszyć, zaczyna płakać i szukać ustronnego, spokojnego miejsca.

Częstą przyczyną przebodźcowania bywa zbyt intensywne korzystnie ze smartfona lub komputera. Problemy emocjonalne wywołują też: długotrwałe oglądanie telewizji, pobyt w zatłoczonych pomieszczeniach (np. galeriach handlowych), nerwowa atmosfera w domu, wahania temperatur, zmiana rytmu dnia (zwłaszcza u niemowląt), zakłócany sen czy nieodpowiednie oświetlenie.

Jak rozpoznać, że dziecko jest przebodźcowane?

Przebodźcowany maluch reaguje na różne sposoby. U niemowląt ten stan często objawia się płaczem, prężeniem kończyn, przyśpieszonym oddechem, ziewaniem, a nawet kichaniem. Starsze dzieci wykazują nadmierne rozdrażnienie czy pobudzenie lub – wręcz przeciwnie – zmęczenie i niechęć do jakiejkolwiek aktywności, w tym do zabawy.

Niektóre wybuchają złością i buntują się przeciwko poleceniom wydawanym przez dorosłych. Częstym symptomem przebodźcowania bywają trudności ze skupieniem uwagi, problemy z zaśnięciem lub częste wybudzenia w nocy, a także liczne dolegliwości, np. bóle głowy.

Ból głowy u dziecka – skąd się bierze?

Ból głowy u dziecka może mieć wiele przyczyn. Jedną z najpowszechniejszych jest przebodźcowanie, czyli spędzanie czasu przed ekranem telewizora czy telefonu albo w tłocznych i hałaśliwych miejscach. Dolegliwości sprzyjają też sytuacje stresowe, których nie brakuje w przedszkolu bądź szkole oraz zbyt mała aktywność fizyczna czy nieprawidłowa dieta. Ból głowy u dziecka bywa też spowodowany wadą wzroku, infekcjami, nadciśnieniem, a niekiedy także chorobami neurologicznymi, np. padaczką.

Nerwowy maluch

Układ nerwowy małego człowieka jest w ciągłym rozwoju i nie zawsze potrafi poradzić sobie z nadmiarem wrażeń. Przebodźcowanie dziecka sprawia, że maluch staje się niespokojny, rozdrażniony i nerwowy. Nie potrafi się skoncentrować na jednej czynności, często reaguje buntem na polecenia dorosłych.

Słaby apetyt u przedszkolaka

Wiele dzieci w wieku przedszkolnym ma problemy z jedzeniem. Słaby apetyt może być spowodowany nadmiarem bodźców, stresem czy nerwową atmosferą w czasie posiłków. Niekiedy powoduje go monotonny jadłospis albo częste podjadanie słodyczy i niezdrowych przekąsek. Przyczyną takich problemów bywa też alergia pokarmowa lub inne schorzenie, np. celiakia.

Kłopoty ze snem u dziecka

Kłopoty ze snem u dziecka często bywają konsekwencją przebodźcowania. Tego typu zaburzenia są niebezpieczne, ponieważ odpowiedni wypoczynek nocny stanowi bardzo ważny element prawidłowego rozwoju fizycznego, emocjonalnego oraz intelektualnego. Dlatego warto dbać o komfort i wyciszenie dziecka przed snem.

Jak nie dopuścić do przebodźcowania dziecka?

Jeśli chcemy uniknąć przebodźcowania dziecka, musimy zapewnić mu balans między intensywnymi wrażeniami a odpoczynkiem i relaksem. W weekendy, zamiast do galerii handlowej, lepiej zabrać malucha na spacer po lesie. Przed zaśnięciem warto odciąć go od namiaru bodźców i zrezygnować z włączania telewizora czy smartfona, poświęcając czas na przytulenie oraz lekturę ciekawej książki. Kolorowe, świecące i grające zabawki lepiej zamienić na tradycyjne klocki czy puzzle.

Ewa Podsiadły-Natorska